چرا فدک در دوران خلافت امام علی(ع) پس گرفته نشد؟

امام علی (ع) فرمود:«صبر کردم در حالي که خار در چشم و استخوان در گلو داشتم‏»

کد خبر: 18890
تاریخ انتشار : فروردین ۳, ۱۳۹۴

تا اینجا بیان کردیم که باغ فدک چگونه غصب شد و واکنش حضرت زهرا(س) نسبت به غصب فدک چه بود. اما سوالی که شاید در اذهان شکل بگیرد این است که خلفای سقیفه فدک را غصب نمودند اما چرا حضرت علی(ع) پس از در دست گرفتن خلافت فدک را به خاندان اهل بیت(ع) برنگرداندند؟ در ادامه به توضیح پاسخ این پرسش می پردازیم.

۱- در دوران حکومت علی(ع)، شرایط به گونه ای نبود که ایشان هر کاری که بخواهند بتوانند انجام دهند به عنوان مثال، قاضی کوفه  فردی  به نام شریح قاضی بود که از زمان خلیفه دوم برای این منسب انتخاب شده بود. حضرت امیر (ع) به محض اینکه در رأس امر قرار گرفتند، یکی از اولین کارهایی که انجام دادند این بود که شریح قاضی را از قضاوت خلع کردند و از شهر کوفه بیرون نمودند. اما مخالفان، آنقدر افکار عمومی را بر علیه این حرکت حضرت تحریک کردند که ایشان مجبور شدند شریح قاضی را دوباره به منسب قضاوت منسوب نمایند. در این شرایط که حضرت نمی توانستند کسی را که خلفای سقیفه نصب کرده اند، خلع کنند چگونه می توانستند مالی را که آنها غصب کرده اند برگردانند؟ اگر حضرت آن مال را برمی گرداندند جنگ و درگیری  داخلی اتفاق می افتاد که خود ایشان به این نکته اشاره می کنند:

روایتی در کتاب روضه الکافی آمده است که حضرت بعضی از افراد خاندانشان و شیعیان و خواص یارانشان را جمع می کنند و می فرمایند: زمامداران پیش از من کارهایی کردند که در آن با رسول خدا(ص) از روی عمد مخالفت ورزیدند، پیمان او را شکستند و روش او را دگرگون ساختند(سنت خودشان را بجای سنت پیامبر اکرم (ص) اعمال کردند). اگر مردم را وادار می کردم که سنت آنها را ترک کنند و آنها را به سنت های رسول خدا (ص) برگردانم، لشگریانم از اطرافم پراکنده می شدند و تنها اندکی از شیعیانم که قدر و منزلت و وجوب امامت مرا می دانستند در کنارم باقی می ماندند. آیا فکر نمی کنید که اگر دستور می دادم که مقام ابراهیم را به همان جا که رسول خدا (ص) آن را قرار داد، قرار بدهند و یا فدک را به ورثه حضرت زهرا(س) برگردانم منشأ اختلاف نمی شد؟

ایشان ۲۷ مورد از بدعت های خلفای پیشین را یادآوری کردند و فرمودند: من نمی توانستم این بدعت ها را به سنت رسول خدا(ص) برگردانم که اگر این کار را می کردم فقط خواص شیعیانم برای من باقی می ماندند. به خدا سوگند مردم از پیرامونم متفرق و پراکنده می شدند. به خدا سوگند به مردم دستور دادم که در ماه رمضان جز برای نماز واجب در جماعت حاضر نشوند و اعلام کردم که نماز نافله را به جماعت خواندن  بدعت است (بدعت خلیفه دوم بود)، برخی از لشگریانم که در رکاب من می جنگیدند فریاد زدند که ای مسلمانان، سنت عمر تغییر یافت. ما را از نماز مستحبی در ماه رمضان نهی می کنند و ترسیدم که جناحی از لشگریانم سر به آشوب بردارند.

۲- ابوبصیر از امام صادق (ع) سؤال کرد چرا امام علی(ع) بعد از اینکه زمام خلافت را در دست گرفتند فدک را از غاصبان پس نگرفتند؟( ابوبصیر یکی از ۴نفری است که امام صادق (ع) درباره آنها می گویند این ۴نفر از سلمان فارسی برای ما جلوتر و مهمتر هستند )

حضرت فرمودند: علی ابن ابیطالب(ع) خوش نداشت چیزی را که خداوند ظالمش را جزا و کیفر داده و به مظلومش پاداش و اجر داده است، برگرداند.

۳- اما دلیل اصلی این است که گرچه فدک دارای ارزش مالی فوق العاده بود ، اما برای علی(ع) که دنیا را سه طلاقه نموده بود، فدک جز یک بهانه چیز دیگری محسوب نمی شد. فدک فرعی از مسأله سقیفه برای امیرالمؤمنین (ع) بود، اصل مطلب مسأله غصب خلافت بود، ایشان مسأله فدک را مطرح کردند تا جایگاه اهل بیت علیهم السلام را اثبات کنند، که اگر آن ها قبول می کردند مجبور بودند خلافت را هم بدهند اما آنها فدک را ندادند تا مجبور نشوند خلافت را بدهند.

اگر حضرت فدک را پس می گرفتند در تاریخ می گفتند پس اختلاف و ظلمی وجود نداشته که فدک را پس گرفتند. ایشان این کار رانکردد  تا ظالم بودن اهل سقیفه تا امروز باقی بماند.

در مقاله بعدی به این مطلب خواهیم پرداخت که آیا خلیفه اول حق داشت که از حضرت زهرا(س) شاهد بخواهد یا خیر؟

 

کاری از گروه دین و فرهنگ باحجاب

  • ارسال نظرات
  • نظرات بینندگان

دیدگاه

• نظر شما پس از بررسی و بازبینی توسط گروه مدیریت برای نمایش در سایت قرار داده می شود.

دیدگاه

• نظر شما پس از بررسی و بازبینی توسط گروه مدیریت برای نمایش در سایت قرار داده می شود.